Alles over overgewicht en obesitas

Januari is dé maand waarin iedereen begint met goede voornemens. “Afvallen” staat daarbij in de top vijf, terwijl het aantal te zware mensen de laatste decennia blijft stijgen. Rob van Berkel is zo geïnteresseerd in overgewicht en obesitas dat hij er literatuuronderzoek naar deed en de resultaten heeft vastgelegd in zijn boek “Overgewicht en obesitas, de feiten op een rij”.

Wat voegt dit boek toe?

In dit boek wordt het onderwerp overgewicht en obesitas van alle kanten belicht en wordt uitgebreid stilgestaan welke behandelingen er zijn en wat echt werkzaam is. De auteur heeft alle feiten over de oorzaken, gevolgen en de werkzaamheid van de behandelingen goed uitgezocht. Alle beweringen worden op een degelijke manier uitgelegd en voorzien van heldere verwijzingen naar bronmaterialen. Nazoeken leert dat van Berkel de onderzoeksresultaten goed interpreteert en eerlijk is over de onzekerheden die  er zijn bij de verschillende behandelingen. Het boek maakt zijn titel waar door alle aspecten van dit probleem grondig te belichten.

Is er een remedie?

Van de beschikbare behandelingen blijkt alleen de bariatrische chirurgie nog de beste papieren te hebben, maar dit wordt pas toegepast bij een hoge body mass index boven de 40 of boven de 35 als er ook sprake is van een bijkomende aandoening, zoals diabetes melitus type 2. Van de overige behandeling komen steeds meer aanwijzingen dat een intensieve begeleiding waarbij aandacht is voor de voeding, beweging en de psychologische aspecten ook effectief is, maar de resultaten zijn minder spectaculair dan bij de operatieve technieken.

Is preventief beleid mogelijk?

Voorkomen is beter dan genezen, maar om dat te realiseren vereist inzet van meerdere partijen. Jong geleerd is oud gedaan lijkt ook hier een goede leus. Toch meldt van Berkel dat er nog behoorlijke stappen gemaakt kunnen worden. De overheid kan scherpere regels vaststellen voor de samenstelling van kant en klaarproducten, het prijsbeleid van voedingsmiddelen en het beperken van reclame voor ongezonde voedingsmiddelen, vooral voor kinderen jonger dan 12 jaar. Preventie is niet alleen een zaak van het individu, maar ook de lokale en landelijke politiek, (sport)scholen, werkgevers, levensmiddelenindustrie zijn verantwoordelijk.
Kennis vergroten door het geven van educatie alléén is niet voldoende.

Hoe is het boek opgebouwd?

Rob van Berkel heeft het onderwerp “Overgewicht en obesitas” van allerlei kanten belicht. Hij geeft een overzicht van de mogelijke oorzaken, de gevolgen en de verschillende typen behandeling van overgewicht en obesitas. Hij bespreekt hierbij de verschillende gangbare diëten, invloed van bewegen, medicatie die ingezet wordt, voedingssupplementen, alternatieve therapieën, operaties en psychologische benaderingen, maar hij staat ook stil bij de rol van de levensmiddelenindustrie en de overheid. Alles wat er besproken wordt is gebaseerd op wetenschappelijke onderzoeken. In het eerste hoofdstuk licht van Berkel toe hoe wetenschappelijk onderzoek uitgevoerd wordt en hoe de uitkomsten geïnterpreteerd dienen te worden. In de resterende hoofdstukken toont hij dat hij het interpreteren van de onderzoeken goed beheerst.

Wie is Rob van Berkel?

Rob van Berkel (1978) studeerde Voeding en diëtetiek aan de Hogeschool Arnhem Nijmegen in de periode van 2006-2010. Vanaf 2010 tot eind 2013 heeft hij aan het boek Overgewicht en obesitas gewerkt en hij geeft het uit in eigen beheer. Naast dit boek schreef meerdere artikelen, onder andere voor Men’s Health en Sport en Fitness. Meer over Rob van Berkel is te vinden op zijn website.

Aanrader voor de professional

Het boek maakt zijn ondertitel helemaal waar. De auteur heeft een indrukwekkende hoeveelheid onderzoeken bestudeerd en levert in zijn boek een mooi overzicht van feiten en fabels rondom oorzaken en behandelingen van overgewicht en obesitas. Hoewel van Berkel aangeeft dat dit boek ook bedoeld is voor leken, denk ik dat het voor hen zeer droge materie is en zal het voor hen veel doorzettingsvermogen vereisen om het allemaal te lezen. Het is jammer dat er taalfoutjes in het boek staan en van Berkel gebruikt soms zinsconstructies die grammaticaal niet kloppen. De tekst moet dan meerdere keren worden gelezen om de essentie te begrijpen.
Voor de goed ingelezen professional is het gemakkelijker te begrijpen en het boek vormt voor hen een mooie aanvulling, omdat alle beschikbare informatie mooi geordend is. Kortom het boek is vooral een aanrader voor de professional.


Geplaatst door Anneke Palsma op 9 January 2014