Wat veel verkoopt is niet altijd aan te raden

Nu het afslanken weer hoog op de agenda staat, worden naast de diverse diëten ook veel afslankmiddelen verkocht. Één product wat al jarenlang een succesvolle verkoop heeft is Herbalife. Naast de afslankproducten is inmiddels ook een nieuwe loot aan de Herbalife-boom toegevoegd, namelijk de sportproducten. Vooral nu de voornemens “Afslanken” en “Meer Sporten” weer hoog op de agenda staan worden er mogelijk goede zaken gedaan. Dus tijd voor een kritische beschouwing…

Geschiedenis

Herbalife werd in 1980 door Mark Hughes opgericht. Hij startte met de verkoop van afslankmiddelen, omdat hij de voedingsgewoonten wereldwijd wilde verbeteren. Naast het verkopen van eiwitshakes zette hij een organieke structuur op waarin de verkopers van zijn product er ook zelf aan konden verdienen. Het assortiment Herbalife-producten werd later uitgebreid met huidverzorgingsmiddelen en sinds enkele jaren zijn er supplementen voor sporters aan toegevoegd. De omzet van Herbalife neemt nog altijd toe en inmiddels worden de producten in ongeveer 79 landen verkocht.

Herbalife in het verleden in opspraak

De eerste versies van sommige afslankproducten van Herbalife bevatten efedrine. Dit stimulerend middel staat op de dopinglijst, maar werd vroeger in antiverkoudheidsmiddelen en ook in andere merken van eetlustremmers toegepast. Nadat uit onderzoek bleek dat efedrine schadelijke bijwerkingen heeft op hart- en bloedvaten is het gebruik van deze stof sinds 1 april 2004 verboden. Herbalife besloot echter al in 2002 om geen efedrine meer aan de producten toe te voegen.
Hoe is het nu met de kwaliteit van Herbalife afslankproducten?

Herbalife lijkt verdacht

In december 2011 schreef de voedingswetenschapper Martijn Katan in zijn column dat er meldingen zijn van mensen die een leverziekte hebben gekregen na het gebruik van Herbalife-producten. Hoewel niet duidelijk aangetoond wordt dat Herbalife de oorzaak is van de leverproblemen is het wel toevallig dat sommige gebruikers opknapten als ze met het gebruik van deze producten stopten. Wat bevatten deze producten en is de werkzaamheid aangetoond?

Werkt het om af te vallen?

Volgens de verschillende websites van Herbalife dragen de producten bij aan een betere gezondheid vanwege de samenstelling, maar er is slechts van een paar producten een analyse te vinden. Ook de wetenschappelijke onderbouwing ontbreekt of is te mager. Zo worden er op de Nederlandstalige site twee wetenschappelijke onderzoeken genoemd waarin de werkzaamheid “bewezen wordt”, maar omdat het hier om crashdiëten gaat is het resultaat zeer waarschijnlijk niet blijvend. De Vereniging tegen de Kwakzalverij gaf in 2008 al aan dat afslankproducten van Herbalife niet werken en dat er onjuiste informatie door de verkoper(s) wordt gegeven.
Hoe zit het dan met de lijn sportvoedingssupplementen van Herbalife?

Sporters en Herbalife

Tegenwoordig worden veel sporters benaderd door Herbalife en er zijn al meerdere gerenommeerde sportclubs en individuele sporters die gesponsord worden door Herbalife. Sporters in Nederland die in aanmerking kunnen komen voor dopingcontroles worden regelmatig gewaarschuwd om geen supplementen te gebruiken die niet getest zijn volgens het Nederlands Zekerheidssysteem VoedingssupplementenTopsport (NZVT). Van de Herbalife-producten staat op dit moment geen enkele batch in het NZVT-lijst. Met andere woorden: er kan dus geen uitspraak worden gedaan of deze producten niet vervuild zijn met dopinggeduide stoffen.  
En net als bij de afslankproducten ontbreken ook hier analyses en achtergrondgegevens op de websites. Daarom kan er ook geen uitspraak worden gedaan over het nut en de werkzaamheid van deze producten. Ervaring leert dat de analyses alleen te bemachtigen zijn door contact op te nemen met een verkooppunt.

Verkoop van Herbalife-producten

Herbalife-producten kunnen online en via lokale verkopers worden verkregen. Deze distributeurs hebben vaak geen voedingskundige achtergrond, maar hebben vanwege de piramidestructuur er alle belang bij om het product te verkopen. In België is door de consumentenorganisatie Test-aankoop een zeven-jaar durende juridische strijd gevoerd om deze praktijken aan banden te leggen. Dit had tot resultaat dat op 23 november 2011 een uitspraak is gedaan dat Herbalife met deze praktijken dient te stoppen op straffe van een dwangsom, maar Herbalife gaat hiertegen in beroep.

Conclusie

Voor mensen die af willen vallen zijn er betere alternatieven beschikbaar dan Herbalife. Zij kunnen hiervoor bijvoorbeeld te rade gaan bij een gewichtsconsulent en/of diëtist.
Voor sporters geldt dat het gebruik ervan afgeraden wordt, omdat er geen uitspraak gedaan kan worden over de werkzaamheid en er kan geen uitsluitsel worden gegeven over de kans op vervuiling met dopinggeduide stoffen. Topsporters die in aanmerking kunnen komen voor dopingcontroles kunnen het beste een voedingsadvies inwinnen bij een sportdiëtist.


Geplaatst door Anneke Palsma op 12 January 2012