De sportvoedingspiramide

De afgelopen dagen werd gemeld dat er bekende topsporters positief zijn bevonden op meldonium. Dit medicijn is niet in Nederland verkrijgbaar. Daarnaast meldde één sporter dat hij zijn positieve dopingtest mogelijk te danken heeft aan een voedingssupplement. Hierbij is niet bekend gemaakt welke stof het betreft. Hoe zit het ook al weer met voeding, voedingssupplementen en doping?

De sportveodingspiramide

Basisvoeding een sterk fundament

Wie zijn/haar voeding goed samenstelt en afstemt op de dagelijkse activiteiten kan doorgaans prima volstaan met basisvoedingsmiddelen. Dat geldt zelfs voor vegetariërs, hoewel die wel meer op moeten letten dat ze hun plantaardige eiwitbronnen goed met elkaar combineren. Ook is het belangrijk dat er voldoende van alle plantaardige eiwitbronnen worden gebruikt om voldoende ijzer, calcium, vitamine D en vitamine B12 binnen te krijgen. Wanneer eieren en melk ook weggelaten worden kan het lastiger zijn om een voeding samen te stellen die voldoende van de bovengenoemde voedingsstoffen bevat.
Veel handelaren in supplementen beweren nogal eens dat je hun waren nodig hebt omdat groenten tegenwoordig minder voedingsstoffen bevatten, maar dat is een gerucht met een luchtje. Als je twijfelt of je voldoende van alle voedingsstoffen binnenkrijgt is het raadzaam om eens contact op te nemen met een diëtist voor een goede voedingsanalyse en bijbehorend advies.
Wie dan ook nog eens op topniveau zijn/of haar sport uitoefent doet er goed aan om de afstemming van zijn/haar voeding te laten beoordelen door een sportdiëtist.

Middenlaag: sportvoedingspreparaten

Wie veel trainingsuren maakt heeft extra behoefte aan vocht, koolhydraten en mineralen. Daarin kan worden voorzien door isotone sportdranken. Nu is het wel mogelijk om zelf een drank samen te stellen, maar tegenwoordig zijn er ook heel wat verschillende soorten kant en klare sportdranken en poeders voor isotone sportdranken op de markt. Het voordeel van de kant en klare sportdranken is dat ze gelijk gebruikt kunnen worden. De poeders voor de sportdranken kunnen handig meegenomen worden naar de plaats waar de sport wordt beoefend.
Daarnaast zijn er ook sportrepen die voor extra energie en, afhankelijk van de samenstelling, voor extra eiwit kunnen zorgen.
Bij het kiezen van sportrepen en dranken is het voor sporters raadzaam om goed op de samenstelling te letten om na te gaan wanneer ze het beste kunnen worden gebruikt.
Het meeste voordeel van sportvoedingspreparaten voor het bevorderen van een sportprestatie wordt verkregen bij een goede basisvoeding (waarin voldoende voorzien wordt in de basisvoedingsstoffen) en natuurlijk bij een goede timing van de inname van deze producten.

De top: Supplementen millisecondenwerk?

En als dan alles klopt in de basisvoeding en de sportvoedingspreparaten is het soms mogelijk dat er toch nog wat verbeterd kan worden. Het gaat dan echt om details, maar voor wie wil winnen geldt dat elke milliseconde telt. Het gebruiken van een sportvoedingssupplement is zinvol als er toch een tekort is aan een voedingsstof. Daarnaast kan het gebruik van een supplement zinvol zijn voor topsporters en wedstrijdsporters als dat wel prestatie-bevorderend kan werken, maar niet schadelijk is voor de gezondheid en ook niet in strijd is met de Spirit of sport. Een overzicht met informatie over de werkzaameheid van verschillende supplementen vind je hier.
Voor de gemiddelde recreant die maar een keer per week zijn sporttenue aantrekt levert het gebruik van dergelijke middelen niet zoveel voordeel op.

Supplementen vormen nog steeds een dopingrisico!!!

Maar dan is het wel opletten voor de vette adder in het gras: Deze supplementen kunnen verontreinigd zijn met dopinggeduide stoffen. Dat kan onbedoeld gebeuren tijdens het productieproces van zo’n supplement, maar het kan ook bedoeld gebeuren om het supplement te spiken.
Onderzoek vanaf het eind van de vorige eeuw en een recent onderzoeksrapport leert dat dit nog steeds het geval is. Voor sporters die voor een dopingcontrole in aanmerking kunnen komen en toch supplementen willen gebruiken geldt daarom nog steeds de volgende tip: Gebruik uitsluitend supplementen die voldoen aan het Nederlands Zekerheidssysteem Voedingssupplementen Topsport. Sportvoedingssupplementen die elke partij (batch) laten testen voor vermelding op de nzvt-LIJST mogen permanent het NZVT-logo voeren. dat hieronder staat afgebeeld.

De basisregels voor een stevige sportvoedingspiramide:

De sportpiramide kent dus drie lagen: basisvoeding, sportvoedingspreparaten en sportvoedingssupplementen. Om hier goed mee om te gaan is het handig om deze vuistregels in acht te nemen:
1. Zorg voor een goede basisvoeding en stem de inname van je voedingsmiddelen af op je trainings- en wedstrijdschema.
2. Pas als je basisvoeding in orde is voeg je de sportvoedingspreparaten toe en ook hierbij let je op de timing van het gebruik ervan.
3. Overleg met je sportarts en/of je sportdiëtist of het gebruik van sportvoedingssupplementen echt nodig is.
4. Uiteraard is het dan verstandig om alleen voor supplementen met een bewezen werking te kiezen om zuinig met je budget om te gaan.
5. Last but not least: Kies altijd voor NZVT!!!


Geplaatst door Anneke Palsma op 10 March 2016