Vet belangrijk

Vet is een belangrijk onderdeel van de voeding, maar het is ook een belangrijk orgaan in het menselijk lichaam. Wie af wil vallen wil vet verliezen. Mensen die geen problemen hebben met overgewicht roepen al snel dat het alleen een kwestie is van minder eten en meer bewegen, maar is dat wel zo? Wat kunnen we leren over het verliezen van lichaamsvet uit het boek “Vet Belangrijk”?

Herwaardering van lichaamsvet

Bij vet wordt er voornamelijk aan overgewicht gedacht, maar internist Mariëtte Boon en internist-endocrinoloog Liesbeth van Rossum leggen in hun boek “Vet belangrijk” uit welke functies vet in ons lichaam heeft. Het boek start met een uitleg over de verschillende functies van vet, zoals het vormen van een isolatielaag om de lichaamswarmte te behouden en een beschermende laag om de tere buikorganen. Vet is ook belangrijk voor de aanmaak van onder andere de geslachtshormonen. Als er te weinig lichaamsvet aanwezig is kan dat zelfs tot onvruchbaarheid leiden. Bij vrouwen kan de menstruatie niet meer plaatsvinden als het verpercentage lager is dan ca 17% van het lichaamsgewicht. Ook wordt de werking van bruin vet voor de verbranding van lichaamsvet uitgelegd.   

Meerdere oorzaken van overgewicht

Liesbeth van Rossum benoemde in haar oratie “Dik ben je niet voor de lol” al verschillende oorzaken van overgewicht en obesitas. De uitleg in haar oratie kan gezien worden als een basis voor het boek “Vet belangrijk” dat ze samen met de internist Marëtte Boon schreef. In dit boek van 247 pagina’s wordt in heldere, begrijpelijke taal uitgelegd hoe de verschillende oorzaken die in de oratie van Liesbeth van Rossum worden genoemd tot overgewicht en obesitas kunnen leiden. Daarbij gaat het dan om erfelijke oorzaken, medicijnen, weekmakers en cosmetica. Verder wordt er aandacht besteed aan verschillende onderdelen van de huidige leefstijl die verstoringen in het honger- en verzadigingsgevoel kunnen veroorzaken. Hierbij moet je dan denken aan stress, slaaptekort en het onvoldoende rekening houden met het biologische dag en nachtritme. Om het nog concreter te maken voor de lezers die zich niet beroepsmatig met voeding en gewicht bezighouden zijn er voorbeelden uit de praktijk in het boek verwerkt. Zo kan de lezer zich nog beter inleven in de situatie van de mensen die met overgewicht hebben te maken.

Begrip voor mensen met overgewicht

Na het lezen over de verschillende oorzaken van overgewicht is er ook aandacht voor de behandelingsmogelijkheden van overgewicht en obesitas. Omdat er zoveel verschillende oorzaken van overgewicht zijn is het niet mogelijk om slechts één type behandeling in te zetten. Daarnaast is nog te weinig bekend over de langetermijneffecten van sommige behandelingen. Daarbij moet er dan gedacht worden aan bariatrische chirurgie zoals een gastric bypass. Er wordt hard gewerkt aan het ontwikkelen van medicijnen voor specifieke oorzaken, maar ook dat staat nog in de kinderschoenen.
In het boek wordt uit de verhalen van patiënten duidelijk wat het hebben van overgewicht voor ze betekent maar ook met welke vooroordelen ze te maken krijgen. Uit de verhalen van de patiënten en van de auteurs zelf wordt duidelijk wat fatshaming is. Mensen die niet werkzaam zijn in de gezondheidszorg kunnen veel van dit boek leren, maar ook voor zorgverleners kan het boek veel eyeopeners opleveren.

Aanrader voor leek, patiënt en professional

“Vet belangrijk” is een boek dat gemakkelijk wegleest. De beide auteurs schrijven vanuit het hart en met empathie over de mensen die in de praktijkverhalen als voorbeeld worden benoemd. Het boek biedt voor de leek een betere inkijk in de complexe problematiek van overgewicht en obesitas. Voor de professional is het een mooi overzicht van de huidige kennis over oorzaken van- en behandelingsopties voor overgewicht en obesitas. Ook is het voor leek en professional een wake-up-call om niet te gemakkelijk te oordelen over mensen met overgewicht. Voor de professional kan dit boek ook helpen om patiënten met overgewicht met een frisse blik te benaderen als ze met klachten komen en deze niet direct af te doen als gevolgen van de overgewicht. Kortom ook een keurig pleidooi tegen fatshaming.


Geplaatst door Anneke Palsma op 26 April 2019